جنگ و قطعی اینترنت چه تاثیری روی فروش دارد؟
وقتی شرایط بحرانی مثل جنگ یا قطعی اینترنت پیش میآید، اولین چیزی که تحت تأثیر قرار میگیرد «اعتماد و دسترسی» است. مشتریان یا به شما دسترسی ندارند، یا در تصمیمگیری برای خرید مردد میشوند. اما شدت این تأثیر در فروشگاههای اینترنتی و فیزیکی متفاوت است:
تأثیر بر فروشگاههای اینترنتی
فروشگاههای آنلاین معمولاً وابستگی بالایی به اینترنت، تبلیغات دیجیتال و شبکههای اجتماعی دارند، به همین دلیل:
- قطع دسترسی مشتریان به سایت یا اینستاگرام: کاهش شدید ورودی
- اختلال در درگاههای پرداخت: نیمهکاره ماندن خریدها
- قطع تبلیغات (گوگل، اینستاگرام): افت ناگهانی فروش
- از بین رفتن ارتباط با مشتریان: اگر دیتابیس نداشته باشید، کاملاً قطع میشوید
فروشگاههایی که روی هاست داخلی، سایت مستقل و دیتابیس مشتریان کار کردهاند، معمولاً دوام بیشتری دارند و حتی در بحران هم فروش خود را تا حدی حفظ میکنند.
تأثیر بر فروشگاههای فیزیکی
در نگاه اول شاید فکر کنیم فروشگاههای حضوری کمتر آسیب میبینند، اما واقعیت این است که آنها هم چالشهای جدی دارند:
- کاهش رفتوآمد مردم به دلیل شرایط جنگی یا ناامنی
- افت قدرت خرید مشتریان
- اختلال در تأمین کالا و لجستیک
- وابستگی به ابزارهای آنلاین (کارتخوان، سفارشگیری، تبلیغات)
با این حال برای فروشگاه های فیزیکی، در صورت فعال بودن، هنوز امکان فروش حضوری و نقدی وجود دارد که میتواند بخشی از درآمد را حفظ کند.
راهکارهای فروش آنلاین در شرایط بحران
در شرایطی که اینترنت ناپایدار است یا دسترسیها محدود میشود، فقط کسبوکارهایی دوام میآورند که چند مسیر فروش و ارتباط با مشتری داشته باشند. در ادامه، ۱۰ راهکار کاملاً عملی را میبینید که میتوانید همین امروز اجرا کنید:
1. ساخت سایت فروشگاهی
اگر فقط به اینستاگرام یا یک کانال وابسته باشید، با اولین اختلال عملاً فروشتان متوقف میشود.
داشتن یک سایت فروشگاهی مستقل یعنی یک پایگاه امن که کنترلش دست خودتان است.
- همیشه یک آدرس ثابت برای مشتری دارید
- امکان اتصال به درگاه، پیامک و ابزارهای مختلف را دارید
- در بلندمدت از سئو ورودی میگیرید
اگر زیرساخت سایت روی هاست داخلی باشد، حتی در قطعی اینترنت بینالملل هم شانس دسترسی بالاتر است. فروشگاه ساز وب پویا دقیقاً برای همین شرایط طراحی شده: راهاندازی سریع، دریافت درگاه و اینماد، و امکان اتصال به کانالهای مختلف فروش بدون نیاز به دانش فنی.
2. فروش محصول در مارکتپلیسها
مارکتپلیسهای داخلی مثل دیجیکالا یا باسلام در بحرانها معمولاً پایدارتر از سایتهای شخصی هستند.
- زیرساخت قویتری دارند
- اعتماد مشتری از قبل ایجاد شده
- حتی در شرایط محدودیت، فروش تا حدی ادامه دارد
حتماً محصولات پرفروش خود را در این پلتفرمها هم لیست کنید تا یک کانال جایگزین داشته باشید.
3. فروش در سایتهای درج آگهی
سایتهایی مثل دیوار و شیپور در شرایط بحران بسیار کاربردی میشوند، چون:
- کاربران زیادی دارند
- نیاز به زیرساخت پیچیده ندارند
- سریع میتوانید آگهی ثبت کنید و مشتری بگیرید
برای محصولاتتان متنهای آماده داشته باشید تا سریع آگهی ثبت کنید.
4. استفاده از پیامرسانها و شبکههای اجتماعی ایرانی
در زمان محدودیت، معمولاً پلتفرمهای داخلی در دسترستر هستند.
- بله، ایتا، روبیکا و… میتوانند نقش جایگزین داشته باشند
- برای اطلاعرسانی و گرفتن سفارش ساده کاربردیاند
از قبل یک کانال یا پیج در این پلتفرمها بسازید، نه اینکه در زمان بحران تازه شروع کنید.
5. داشتن سایت روی هاست داخلی
این مورد یکی از مهمترین تفاوتها بین کسبوکارهای موفق و شکستخورده است.
- سایتهایی که روی سرورهای خارجی هستند ممکن است کاملاً از دسترس خارج شوند
- اما هاست داخلی معمولاً در شبکه ملی فعال میماند
اگر سایت دارید، حتماً بررسی کنید روی چه زیرساختی میزبانی میشود.
6. وابسته نبودن به اینستاگرام
یکی از بزرگترین اشتباهات کسبوکارها وابستگی تمام فروش به اینستاگرام است. در حالی که پلتفرمی مانند اینستاگرام هر لحظه ممکن است فیلتر یا دچار اختلال شود و شما مشتریان خود را از دست می دهید. اینستاگرام خوب است، اما باید فقط یکی از کانالهای فروش شما باشد، نه همه آن.
7. ساخت دیتابیس مشتری
در بحران، مهمترین دارایی شما «مشتریهای قبلی» هستند. اگر شماره مشتری را داشته باشید، همیشه میتوانید به او دسترسی داشته باشید و حتی بدون اینترنت هم میتوانید ارتباط بگیرید. از هر خرید، شماره مشتری را ذخیره کنید و یک بانک اطلاعاتی بسازید.
8. استفاده از پیامک مارکتینگ
وقتی اینترنت نباشد، پیامک هنوز کار میکند. شما می توانید از طریق ارسال پیامک کارهایی مانند اطلاعرسانی سریع تخفیفها، اعلام وضعیت سفارشها، بازگرداندن مشتریان قدیمی و … انجام دهید. یک پنل پیامکی فعال داشته باشید و سناریوهای آماده برای ارسال پیامک بنویسید.
9. داشتن سناریوی فروش آفلاین
خیلی از کسبوکارها فقط برای حالت «همه چیز عادی است» برنامه دارند. در حالی که باید از قبل بدانید: اگر سایت قطع شد، سفارشها چطور ثبت شوند؟ اگر درگاه نبود، پرداخت چطور انجام شود؟ اگر اینترنت نبود، ارتباط چطور برقرار شود؟ حتی یک فایل ساده یا فرم دستی هم میتواند فروش شما را نجات دهد.
10. اطلاعرسانی شفاف و حفظ اعتماد مشتری
در شرایط بحران، مشتری بیشتر از هر چیزی دنبال «اطمینان» است. در چنین شرایطی وضعیت ارسال را شفاف بگویید،اگر تأخیر دارید، صادقانه اعلام کنید و راههای ارتباطی جایگزین معرفی کنید. اعتماد در بحران ساخته میشود؛ اگر درست عمل کنید، مشتریهای وفادار خواهید ساخت.
آیا در زمان قطعی اینترنت هنوز میتوان فروش داشت؟
بله، اما نه برای همه کسبوکارها. واقعیت این است که در زمان قطعی یا محدودیت اینترنت، فروش آنلاین کاملاً متوقف نمیشود، بلکه مسیرهای فروش تغییر میکنند. کسبوکارهایی که از قبل زیرساخت درست داشتهاند، همچنان فروش خود را ادامه میدهند.
برای مثال، بسیاری از فروشگاهها محصولات خود را در پلتفرمهایی مثل ترب، ایمالز و سایر موتورهای جستجوی کالا ثبت کرده بودند و حتی در شرایط اختلال اینترنت، از طریق همین بسترها همچنان مشتری دریافت میکردند؛ چون این پلتفرمها نقش «واسط جستجو و معرفی محصول» را دارند و در بسیاری از مواقع پایدارتر از شبکههای اجتماعی عمل میکنند. اگر صاحب فروشگاه اینترنتی هستید و هنوز سایت خود را در موتورهای جستجو کالا ثبت نکرده اید، مطالب " چطور در ترب فروشنده شویم؟ " و "آموزش ثبت فروشگاه در ایمالز" را مطالعه کنید.
نکته مهم اینجاست: اگر فروشگاه شما فقط در یک کانال (مثلاً اینستاگرام) فعال باشد، با اولین اختلال عملاً فروش متوقف میشود.
در مقابل، فروشگاههایی که از یک زیرساخت حرفهای مثل فروشگاهساز وب پویا استفاده میکنند، این مزیت را دارند که میتوانند فروش خود را به چندین کانال مختلف متصل کنند؛ از جمله:
- ترب و ایمالز
- مارکتپلیسهای داخلی
- درگاههای پرداخت متنوع
- حتی سرویسهای جدید پرداخت و فینتک مثل اسنپپی و ابزارهای مشابه
این یعنی حتی اگر یک مسیر فروش دچار اختلال شود، مسیرهای دیگر همچنان فعال هستند و فروش ادامه پیدا میکند.
چه کسبوکارهایی در این شرایط شانس بیشتری دارند؟
در شرایط بحران، همه کسبوکارها در یک سطح آسیب نمیبینند. معمولاً این دستهها شانس بیشتری برای ادامه فروش دارند:
- کسبوکارهایی که سایت مستقل دارند
- فروشگاههایی که در مارکتپلیسها فعال هستند
- برندهایی که دیتابیس مشتری (شماره موبایل) دارند
- کسبوکارهایی که فقط به یک پلتفرم وابسته نیستند
هرچه تعداد کانالهای فروش بیشتر باشد، احتمال توقف کامل فروش کمتر میشود.
نقش سئو در شرایط جنگ و قطعی اینترنت
سئو در نگاه اول ممکن است در شرایط بحران کماهمیت به نظر برسد، اما در واقع یکی از پایدارترین کانالهای فروش بلندمدت است.
آیا سئو متوقف میشود؟
خیر. سئو متوقف نمیشود، اما ممکن است:
- نرخ کلیک کاهش پیدا کند
- رفتار کاربران تغییر کند
- برخی جستجوها کمتر یا بیشتر شوند
اما نکته مهم این است که جایگاههای سایت در گوگل حفظ میشوند و این یعنی یک دارایی بلندمدت از بین نمیرود. در مطلب "حفظ رتبه و نکات سئو سایت در بحران اینترنت" نکات خوبی در این باره بیان کرده ایم.
❔︎ سوالات متداول
آیا در زمان جنگ و قطعی اینترنت هنوز میتوان فروش آنلاین داشت؟
بله. فروش آنلاین بهطور کامل متوقف نمیشود، اما مسیرهای فروش تغییر میکنند. کسبوکارهایی که از قبل چند کانال فروش (مثل ترب، باسلام و ...) داشته باشند، همچنان میتوانند فروش خود را حفظ کنند.
در زمان قطعی اینترنت کدام کسبوکارها شانس بیشتری برای ادامه فروش دارند؟
کسبوکارهایی که سایت مستقل دارند، در مارکتپلیسها فعال هستند، دیتابیس مشتری (شماره موبایل) دارند و به یک پلتفرم مثل اینستاگرام وابسته نیستند، بیشترین شانس بقا را دارند.
آیا سئو در زمان جنگ و قطعی اینترنت هنوز کاربرد دارد؟
بله. سئو یکی از پایدارترین کانالهای جذب مشتری است. حتی اگر رفتار کاربران تغییر کند، رتبه سایتها در گوگل حفظ میشود و این موضوع در بلندمدت به ادامه فروش کمک میکند.
جمع بندی
در شرایط جنگ و قطعی اینترنت، فروش متوقف نمیشود اما به شدت به میزان آمادگی کسبوکار وابسته است. کسبوکارهایی که فقط به اینستاگرام وابستهاند بیشترین آسیب را میبینند، در حالی که داشتن سایت، حضور در مارکتپلیسها و دیتابیس مشتری باعث ادامه فروش میشود. در واقع، ترکیب چند کانال فروش و داشتن زیرساخت مستقل، کلید بقا در شرایط بحران است. هرچه وابستگی کمتر و تنوع کانال بیشتر باشد، احتمال ادامه درآمد بالاتر خواهد بود.
